Σε τούτα εδώ τα μάρμαρα ό,τι θες πιάνει...

Μπορεί η ελληνική αρχαιότητα και το χριστιανικό Βυζάντιο να είχαν τόση σχέση όση κι ο Κ. Μητσοτάκης με την εντιμότητα, ωστόσο για την ελληνική δεξιά παρουσιάζονται σαν να είναι ένα και το αυτό. Με το ένα χέρι παζαρεύει την επιστροφή των Γλυπτών τού Παρθενώνα και με το άλλο σταυροκοπιέται στις εκκλησίες. Και με τα δύο χέρια, πάντως, πουλά πατριωτισμό, που είναι ως γνωστόν το ύστατο καταφύγιο των απατεώνων...

Αν δεν απαντήσουμε στο ερώτημα γιατί θέλουμε πίσω τα Γλυπτά τού Παρθενώνα δεν μπορούμε και να συζητάμε για το τι είναι σωστό και λανθασμένο στη σχετική διαπραγμάτευση. Αν τα θέλουμε γιατί "είναι δικά μας", προφανώς και δεν τα δανείζεσαι από τον κλέφτη, αλλιώς τον νομιμοποιείς. Αν, πάλι, τα θέλουμε γιατί στο Μουσείο τής Ακρόπολης εντάσσονται αρμονικότερα από το Βρετανικό, τότε προχωράς σε οποιαδήποτε συμφωνία, έστω και προσωρινή, κρίνεις σκόπιμη...

Στην Ελλάδα, ωστόσο, χρησιμοποιούμε και την αρχαιότητα στην αρένα προεκλογικών και μικροκομματικών σκοπιμοτήτων. Άλλος για να ρεφάρει τις αποτυχίες του στην οικονομία, στην πανδημία και στη διαφάνεια κι άλλος για να μας πείσει πως εθνικές υποχωρήσεις είναι ανεκτές μόνο στο Μακεδονικό και σε κανένα άλλο ζήτημα. Όπως κι αν έχει, μακάρι όλοι οι Έλληνες να μπορέσουν να δουν τα Γλυπτά έστω και μία φορά στη ζωή τους ώστε να αντιληφθούν ότι η ομορφιά, όπως και η γη ολόκληρη, δεν έχει σύνορα παρά μόνο αυτά που βάζουμε με το μυαλό και το μικρό ή μεγάλο ιμπεριαλισμό μας...  

 

  
 

Η Αγιά Σοφιά δεν ανήκει στους Τούρκους ούτε ο Παρθενώνας στους Έλληνες, αλλά στον κόσμο ολόκληρο...

Ο Τ. Ερντογάν, τον οποίο διαχωρίζω από τον τουρκικό λαό όπως τον Κ. Μητσοτάκη από τον ελληνικό, απειλεί να ξανακάνει τζαμί την Αγιά Σοφιά κι έτσι βρήκαμε την ευκαιρία να ξαναχαρακτηρίσουμε τους Τούρκους απολίτιστους. Στην "πολιτισμένη" Ελλάδα, πάλι, τα ΑμΕΑ που θέλουν να επισκεφτούν την Ακρόπολη δεν μπορούν να το κάνουν παρά μόνο αν οι υπάλληλοι τα μεταφέρουν σηκωτά. Κι αυτό γιατί δεν λειτουργεί ούτε αναβατόριο ούτε ανελκυστήρας...

Η Αγιά Σοφιά κι ο Παρθενώνας είναι μνημεία παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς, το οποίο σημαίνει πως ανήκουν στους πολίτες όλου του κόσμου. Ακόμα κι αν υποθέσουμε πως είμαστε απευθείας απόγονοι των αρχαίων Αθηναίων και των Βυζαντινών- αυτή είναι μια μεγάλη συζήτηση- έχουμε αποδεχθεί ότι η Αγιά Σοφιά ανήκει στην ανθρωπότητα και με αυτό το επιχείρημα απαιτούμε να μην ξαναγίνει τζαμί. Με το ίδιο σκεπτικό μπορούμε να αισθανόμαστε υπερηφάνεια για το ότι ζούμε κάτω από τη σκιά ενός αρχιτεκτονικού αριστουργήματος, αλλά η έννοια της ιδιοκτησίας του αντίκειται με τα επιχειρήματα που χρησιμοποιούμε για την Αγιά Σοφιά...

Ομοίως, σε σχέση με τα γλυπτά τού Παρθενώνα που βρίσκονται στο Βρετανικό Μουσείο το επιχείρημα δεν μπορεί να είναι πως είναι ελληνικά, για τον ίδιο λόγο που και τα έργα τού Πικάσο δεν είναι ισπανικά ή του Ντοστογιέφσκι ρωσικά. Η τέχνη είναι οικουμενική, δεν γνωρίζει σύνορα, απευθύνεται σε όλους αλλιώς είναι αυτιστική κι ελιτίστικη. Η επανένωση των "ελγίνειων" με τα περισσότερα "αδέλφια" τους που βρίσκονται στο Μουσείο της Ακρόπολης είναι το καλύτερο επιχείρημα κι όχι οι εθνικιστικοί συναισθηματισμοί που πολλές φορές προέρχονται από ανθρώπους που είτε σνομπάρουν τους "κουλτουριάρηδες" είτε έχουν αυτοαναγορευτεί σε πνευματική ηγεσία τού τόπου δίχως να έχουν επιδείξει κάποιο σπουδαίο πνευματικό έργο...

 

Όποιος μπορεί να ορίσει μια τιμή για τον Παρθενώνα μπορεί να πουλήσει και τη μάνα του και τον πατέρα του...

Πολύ φοβάμαι τους ανθρώπους οι οποίοι μπορούν να ορίσουν μια τιμή για το οτιδήποτε. Αυτό φοβάμαι περισσότερο κι από την ενοικίαση, για παράδειγμα, της Ακρόπολης σε οίκο μόδας, η οποία ευτυχώς αποτράπηκε. Άλλωστε με ποιο δικαίωμα θα υψώναμε φωνή στο Βρετανικό Μουσείο την επόμενη φορά που θα ενοικίαζε για δεξίωση την αίθουσα των Γλυπτών του Παρθενώνα όταν εμείς θα είχαμε νοικιάσει τον Ιερό Βράχο για τριάντα αργύρια; Δεν παύει, ωστόσο, να με προβληματίζει η άνεση με την οποία ορισμένοι χρησιμοποιούν το επιχείρημα της είσπραξης χρημάτων για να πουλήσουν ή, έστω, να ενοικιάσουν το οτιδήποτε. Ενδεχομένως οι ίδιοι να είναι ικανοί να πουλήσουν και τη μάνα τους και τον πατέρα τους αν η τιμή είναι συμφέρουσα...

Πόσες φορές, εξάλλου, στα πολλά πλέον χρόνια τής κρίσης δεν έχουμε πει πως δεν θα ξεπουλήσουμε και τον Παρθενώνα για να αποπληρώσουμε το δημόσιο χρέος; Θα ισχυριστείτε πως αυτά είναι ψιλά γράμματα όταν ετοιμάζεται να λειτουργήσει το Υπερταμείο Αποκρατικοποιήσεων, στο οποίο θα ενταχθεί όλη η δημόσια περιουσία για σχεδόν εκατό χρόνια, όση βεβαίως δεν θα έχει πουληθεί στο μεταξύ. Μερικές φορές, όμως, η διαχείριση των συμβόλων αποδεικνύεται ουσιαστικότερη στην πορεία ενός έθνους από οτιδήποτε άλλο...

Τι μήνυμα θα δίναμε στο εξωτερικό αν επιτρέπαμε να σουλατσάρουν μοντέλα και σταρ τού Χόλιγουντ δίπλα σε ένα από τα σημαντικότερα μνημεία τού παγκόσμιου πολιτισμού, που στέκεται όρθιο 2.500 χρόνια, διαφημίζοντας τα ρούχα μιας εταιρείας που δεν μετρά ούτε εκατό έτη ζωής; Ακόμα και οι Αμερικανοί, αρκετοί από τους οποίους πιστεύουν ότι υφίσταται ακόμα η Ανατολική Γερμανία, γνωρίζουν τι εστί Παρθενώνας κι ας μην ξέρουν ποια είναι η Gucci. Ποιος θα διαφήμιζε ποιον επομένως;...

Η Ακρόπολη δεν ανήκει μόνο στους Έλληνες, αλλά σε ολόκληρη την ανθρωπότητα. Μόνο που σε εμάς έμελλε να γίνουμε οι κληρονόμοι της, γι' αυτό και θα είμαστε υπόλογοι σε όλο τον πλανήτη αν δεν τη διαχειριστούμε όπως της αξίζει, όπως για παράδειγμα αν τη βγάλουμε στο γιουσουρούμ ακόμα κι αν τα λεφτά είναι πολλά. Καθένας έχει προφανώς το δικαίωμα να την επισκέπτεται, να μαθαίνει την ιστορία της και να φωτογραφίζεται στη σκιά της, κανείς ωστόσο δεν δικαιούται να την εκμεταλλεύεται για να πουλήσει μερικά συνολάκια παραπάνω μιας μόδας που από τη φύση της είναι καταδικασμένη να είναι εφήμερη. Αν θέλει η Gucci και η κάθε Gucci μπορεί να στήσει μια γιορτή στη Διονυσίου Αεροπαγίτου με θέα τον Ιερό Βράχο και να κάνει τη δουλειά της, αφού οι άνθρωποί της είναι ανίκανοι να δημιουργήσουν ένα νέο Παρθενώνα, αλλά ας αφήσει τους προγόνους μας ήσυχους στον αιώνιο ύπνο τους πριν τους ξυπνήσει η οργή από την ύβρι των επιγόνων τους...