Το Brexit λέει πολλά και για το Grexit...

Τι θα είχε συμβεί αν ο Αλ. Τσίπρας τον Ιούλιο του 2015 δεν συμβιβαζόταν με τους Ευρωπαίους; Θα μας είχαν πετάξει πράγματι έξω από την Ευρωζώνη, έστω και με το μανδύα τού προσωρινού που θα αποκτούσε σχεδόν αναπόφευκτα τα χαρακτηριστικά μονιμότητας; Κι αν συνέβαινε κάτι τέτοιο, η βοήθεια που θα μας πρόσφεραν θα ήταν αρκετή για να αποφευχθεί μια πρωτοφανής, ακόμα και για τα μνημονιακά χρόνια, ανθρωπιστική καταστροφή; Εν τέλει, θα ήμασταν καλύτερα σήμερα αν ο πρωθυπουργός δεν χρησιμοποιούσε με διασταλτική ερμηνεία το "όχι" τού ελληνικού λαού στο δημοψήφισμα και είχε επιμείνει στη σκληρή γραμμή που είχε ακολουθήσει τους έξι προηγούμενους μήνες;...

Ευθείες απαντήσεις, βεβαίως, σε αυτές τις ερωτήσεις δεν πρόκειται να λάβουμε ποτέ, παρά μόνο αν οι επιστήμονες βρουν έναν τρόπο να επιστρέφουμε στο παρελθόν και να εφαρμόζουμε διαφορετικά εναλλακτικά σενάρια σε συγκεκριμένες καταστάσεις. Γι' αυτό κι ο Αλ. Τσίπρας μπορεί ανεμπόδιστα να ισχυρίζεται και τώρα πως έκανε τη σωστή επιλογή σώζοντας τη χώρα και οι επικριτές του να τον κατηγορούν για προδοσία και υποταγή. Το Brexit, όμως, έρχεται (;) σήμερα προκειμένου να μας κάνει να αναρωτηθούμε ακόμα εντονότερα αν σε ένα παγκοσμιοποιημένο οικονομικό και πολιτικό περιβάλλον η εθνική μοναξιά συνιστά την καλύτερη επιλογή για τα συμφέροντα ενός λαού λιγότερο από δέκα εκατομμυρίων ψυχών...

Η Μεγάλη Βρετανία, ακόμα και στη σημερινή της παρακμή σε σύγκριση με το αυτοκρατορικό της παρελθόν, είναι μια χώρα ισχυρότερη από την Ελλάδα σχεδόν σε όλους τους τομείς. Δεν είναι καν μέλος τής Ευρωζώνης, η οποία υπέφερε από την κρίση τής τελευταίας δεκαετίας.

Κι όμως, η έξοδός της από την ΕΕ εξακολουθεί να διχάζει τον πληθυσμό της και να φοβίζει ακόμα κι αυτούς που την ψήφισαν. Αν υποθέσουμε πως το Brexit προχωρήσει, το πόσο γρήγορα και με ποιους όρους θα προσαρμοστεί το Ηνωμένο Βασίλειο στη νέα εποχή θα μπορούσε να αποτελέσει μια τρόπον τινά απάντηση και στο τι θα είχε συμβεί και σε εμάς αν επιλέγαμε να τινάξουμε στον αέρα μια προσπάθεια δεκαετιών να προσαρμοστούμε στο ευρωπαϊκό κεκτημένο. Εκτίμησή μου, πάντως, παραμένει πως οι Βρετανοί, έστω με φλεγματική στωικότητα, πολύ σύντομα θα λένε "I'm sorry, so sorry"...

Χίλια "όχι" θα 'λεγα και πάλι για να καλύψουν κάποτε τη ντροπή τού "ναι"...

Εκείνοι που δεν έχουν αγωνιστεί για τίποτα που να υπερβαίνει τον εαυτούλη τους ή την οικογένειά τους σαρκάζουν με κάθε ευκαιρία όσους ψήφισαν "όχι" στο δημοψήφισμα αλλά τους βρήκε τρίτο και τέταρτο μνημόνιο. "Και τι καταλάβατε;" είναι η επωδός αυτών που παίρνουν αδιαμαρτύρητα ό,τι τους δίνουν στα χέρια, ακόμα κι αν αυτά είναι σκατά...

Σε όλους αυτούς απαντώ πως και τώρα αν στήνονταν κάλπες για το πέμπτο, το έκτο ή το έβδομο μνημόνιο πάλι "όχι" θα ψήφιζα αν κινούνταν στο "πρότυπο" των προηγούμενων, δηλαδή νεοφιλελεύθερη άγρια λιτότητα για τους πολλούς και σοσιαλιστική ευδαιμονία για λίγους. Το ότι εκείνοι που μας κυβερνούν μετέτρεψαν μια τακτική οπισθοχώρηση σε στρατηγική δεν σημαίνει ότι είχαν άδικο όσοι δεν αποδέχθηκαν να είναι αποικία των ολιγαρχών μέχρι την ημέρα που θα πεθάνουν...

"Κληρονομιά" από το θυελλώδες καλοκαίρι τού 2015 μας έχουν μείνει τα "capital controls", τα οποία προφανώς και δεν είναι ευλογία για την ελληνική οικονομία. Διαπράττουν, ωστόσο, ένα ακόμα μεγάλο έγκλημα εξαπάτησης του ελληνικού λαού όσοι σκοπίμως τα διαλαλούν ως αποκλειστικώς υπεύθυνα για τη συρρίκνωση των εισοδημάτων τού μέσου Έλληνα προκειμένου να αποσείσουν από πάνω τους τις δικές τους ευθύνες για δεκαετίες κακοδιαχείρισης που μας οδήγησαν στα μνημόνια, καθώς και για το περιεχόμενο αυτών των μνημονίων...

Αν δεν είχαμε χρεοκοπήσει κι αν δεν είχαμε υπογράψει μια σειρά επαχθών συμφωνιών, δεν θα επιβάλλονταν ποτέ οι κεφαλαιακοί έλεγχοι. Όπως, επομένως, η κρίση έφερε τα μνημόνια κι όχι το αντίστροφο έτσι και τα μνημόνια έφεραν τα capital controls...

Ο Αλ. Τσίπρας, σε αντίθεση με τον Γιάνη Βαρουφάκη που πίστεψε ότι το δημοψήφισμα θα χρησιμοποιείτο πράγματι ως το ύστατο όπλο κόντρα στους εκβιαστές, πιθανότατα μας οδήγησε στην κάλπη τής 5ης Ιουλίου 2015 για να κρατηθεί στην εξουσία, όπως μαρτυρούν τα γεγονότα που ακολούθησαν κι άνθρωποι που τα έζησαν εκ του σύνεγγυς. Αλίμονο, όμως, αν πετάξουμε στα σκουπίδια, τα οποία έτσι κι αλλιώς δεν μαζεύει κανείς τις τελευταίες ημέρες, την κληρονομιά ενός περήφανου "όχι" που εκστόμισε ο ελληνικός λαός σε βάρος των καταπιεστών του, έστω κι αν αυτό προδόθηκε στην πορεία...

Υπόλογοι απέναντι στην Ιστορία, άλλωστε, είναι οι προδότες κι όχι οι προδομένοι, όσοι συμβιβάζονται με την καταστροφή τους κι όχι όσοι παλεύουν για ένα δικαιότερο μέλλον, οι ρεαλιστές τού μηδενικού ρίσκου κι όχι οι οραματιστές. Δεν επικρίνω συνεπώς εκείνους που μας κυβερνούν για τα capital controls, αλλά γιατί δεν στάθηκαν στο ύψος των ιστορικών περιστάσεων κι εν τέλει υποτάχθηκαν σε ό,τι υπόσχονταν ότι θα γκρέμιζαν...